## آیا میتوان ورثه را از ارث محروم کرد؟ (تفاوت وصیت و صلح عمری)
### چرا نمیتوانید در وصیتنامه، تمام اموالتان را فقط به یک فرزند یا همسرتان ببخشید؟
یکی از باورهای اشتباه و رایج در میان مردم این است که تصور میکنند با نوشتن یک وصیتنامه دستی یا حتی محضری، میتوانند دخل و تصرف کاملی در اموال خود پس از فوت داشته باشند و مثلاً یکی از فرزندان را به طور کامل از ارث محروم نمایند.
نظام حقوقی ایران بر مبنای حمایت از بنیان خانواده، محدودیت مهمی در این خصوص قائل شده است. شما قانوناً تنها اختیار تعیین تکلیف برای یکسوم (ثلث) از کل داراییهای خود را پس از فوت دارید. اگر در وصیتنامه تمام اموال خود را به یک نفر ببخشید، این وصیت به طور خودکار باطل نیست، اما اجرای آن در خصوص مازاد بر یکسوم، کاملاً منوط به اجازه و رضایت سایر ورثه است (که اصطلاحاً به آن «تنفیذ» میگویند). چنانچه ورثه رضایت ندهند، وصیت تنها تا میزان یکسوم نافذ بوده و مابقی طبق قانون ارث میان تمامی ورثه تقسیم خواهد شد.
### راهکار جایگزین چیست؟
چنانچه اصرار دارید مالی را به شخص خاصی منتقل کنید، اما در عین حال تمایل دارید تا زمان حیات خود از منافع آن بهرهمند شوید، بهترین راهکار قانونی، استفاده از قرارداد «صلح عمری» است. با انعقاد صلح عمری، شما مالکیت مال را در زمان حیات خود به دیگری منتقل مینمایید، اما حق استفاده، سکونت یا انتفاع از آن را تا آخرین لحظه عمر برای خود محفوظ نگه میدارید. پس از فوت شما، ملک به طور مستقیم و بدون نیاز به طی فرآیند انحصار وراثت، به شخص مورد نظر شما منتقل خواهد شد.
منابع حقوقی:
ماده ۸۴۳ قانون مدنی (در خصوص عدم نفوذ وصیت مازاد بر ثلث بدون اجازه ورثه).
ماده ۸۳۷ قانون مدنی (در خصوص باطل بودن محرومیت ورثه از ارث).
ماده ۴۱ قانون مالیاتهای مستقیم (در خصوص احکام مربوط به صلح عمری).